Miejsce

  Sulejówek, tuż po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 r., był niewielką podwarszawską wsią. Dzięki dogodnemu kolejowemu połączeniu z Warszawą, walorom klimatycznym, a przede wszystkim niskim cenom gruntów, stała się ona na tyle atrakcyjna, że zaczęli nabywać tu nieruchomości nowi właściciele. Wśród nich byli m.in. Helena i Ignacy Jan Paderewscy, Zofia i Jędrzej Moraczewscy i za ich pośrednictwem Aleksandra i Józef Piłsudscy. Aleksandra Szczerbińska, przyszła żona Józefa Piłsudskiego, 31 stycznia 1921 r. zakupiła w Sulejówku od Konstantego Skorupki, pracownika kolei, pięciomorgową parcelę, w skład której wchodziły dwie działki: Willa Milusin i Willa Otradno. Zgodnie z zapisem w księgach wieczystych, którego dokonał notariusz Stanisław Staniszewski, na działce Willa Otradno znajdował się drewniany dom wraz z zabudowaniami gospodarczymi. Za nieruchomość Szczerbińska zapłaciła 900 marek polskich i to ona została faktyczną jej właścicielką. Marszałek nie był obecny przy sporządzaniu aktu sprzedaży, ale zaaprobował zakup. Po raz pierwszy przyjechał do Sulejówka wiosną 1921 r.   Rozwiń
  Piętrowy Drewniak stał się pierwszym własnym domem rodziny Piłsudskich (Aleksandra Szczerbińska i Józef Piłsudski wzięli ślub 25 października 1921 r., byli już wtedy rodzicami Wandy ur. w 1918 r. i Jadwigi ur. w 1920 r.). Budynek wybudowany na przełomie XIX i XX w., w modnym dla podwarszawskiej architektury letniskowej stylu Świdermajer, nie nadawał się do całorocznego zamieszkania. Aleksandra z dziećmi spędzała w nim tylko ciepłe miesiące. Później, gdy rodzina przeprowadziła się do nowego domu, Drewniak służył jako mieszkanie służbowe dla żołnierzy strzegących bezpieczeństwa rodziny. Do nowego domu Piłsudscy wprowadzili się pod koniec maja 1923 r. Uroczyste przekazanie kluczy oraz aktu potwierdzającego, że dworek jest darem żołnierzy dla Marszałka, odbyło się 21 czerwca 1923 r. W imieniu Komitetu Żołnierza Polskiego wręczyli je Aleksandrze i Józefowi Piłsudskim, gen. Tadeusz Rozwadowski i gen. Jakub Krzemieński. Na pamiątkę tego wydarzenia, na frontowej ścianie dworku wmurowane zostały dwie tablice z brązowego, złotożyłkowanego marmuru kieleckiego. Na jednej wyryto napis: Pierwszemu Marszałkowi Polski, Józefowi Piłsudskiemu, Naczelnemu Wodzowi swemu dom ten wzniósł w roku 1923 żołnierz niepodległej Polski, na drugiej: Słońce wolnej, odrodzonej Ojczyzny niech opromieni radośnie ściany tego domu i życie ukochanego Wodza po najdłuższe bohaterskie lata. W Sulejówku Piłsudscy mieszkali do 1926 r. Po przewrocie majowym rodzina przeprowadziła się do Belwederu. Milusin pozostał jednak miejscem do którego przyjeżdżali aby wypocząć w wolne od pracy dni, organizowali tu również uroczystości rodzinne. Marszałek po raz ostatni odwiedził swój dom w Sulejówku 15 kwietnia 1935 r. Po śmierci Józefa Piłsudskiego w 1935 r. dworek Milusin urósł do rangi symbolu i podobnie jak Belweder, w którym utworzono Muzeum Marszałka, oraz Wawel – miejsce jego ostatniego spoczynku. Dopiero jednak powrót z emigracji do Polski w 1990 r. córek Marszałka – Wandy Piłsudskiej i Jadwigi Piłsudskiej-Jaraczewskiej z rodziną (Aleksandra Piłsudska zmarła 31 marca 1963 r. w Londynie) oraz powołanie przez nie w 1994 r. Fundacja Rodziny Józefa Piłsudskiego, doprowadziły do odzyskania przedwojennej posiadłości Aleksandry i Józefa Piłsudskich. W 2000 r. władze Sulejówka przekazały Fundacji dworek Milusin, a następnie Drewniak. 10 listopada 2008 r. Minister kultury i dziedzictwa narodowego i Fundacja Rodziny Józefa Piłsudskiego wspólnie powołali do życia Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku. Dworek Milusin wraz z zachowanym w niemal nienaruszonym kształcie ogrodem jest dzisiaj jednym z najważniejszych miejsc związanych z Marszałkiem Józefem Piłsudskim.